Wordt Joe Biden de nieuwe Amerikaanse president?

Civis Mundi Digitaal #97

door Jan de Boer

Drie keer is scheepsrecht. Joe Biden, 77 jaar en oud-vicepresident van Obama, stelde zich al kandidaat voor de democraten bij de presidentsverkiezingen in 1988 en 2008 en heeft nu officieel het kandidaatschap voor de komende Amerikaanse presidentsverkiezingen verkregen. Hij heeft nu de zware taak om Donald Trump in november te verslaan. De laatste weggenomen voor zijn confrontatie met de volop door de Republikeinen gesteunde Donald Trump werd weggenomen op 8 april, toen zijn tegenstander Bernie Sanders zich terugtrok. De onafhankelijke senator van Vermont verloor de strijd bij de stembus, met name door het Afro-Amerikaanse electoraat. Joe Biden heeft evenwel niet alle vraagtekens weggenomen over zijn capaciteit om alle stromingen binnen de democratische partij tot een coalitie te vormen die in staat is bij de komende verkiezingen een president te verslaan die stevig in het zadel zit.

Joe Biden is niet met nieuwe ideeën gekomen, in tegenstelling tot Bernie Sanders. De kiezers hebben vaak de voorstellen van de onafhankelijke senator van Vermont omhelsd, met name de creatie van een universele sociale zekerheid, bestuurd door de federale overheid. Dit onderwerp heeft een nieuwe dynamiek gekregen met de Covid-19 crisis. Maar zij worden eveneens gezien als voorbeeld van de onbuigzaamheid van de « socialistische democraat », voorstander van een « politieke revolutie ». Daarmee is hij een minder goede boodschapper van de democraten voor de verkiezingen in november.

Tegenover Trumps machine, die de schuld voor de sanitaire en economische crisis handig bij China en Europa legt en de risico’s voor het herstel bij het voortbestaan van Covid-19 bij de regeringen van de staten, en een Republikeinse Partij die de neutralisatie van de stem van onwelgevallige sociale minderheden tot een waar kunststuk heeft verheven, heeft Joe Biden weinig keus. Hij moet ten koste van alles de gematigde kiezers behouden van de buiten de steden gelegen gebieden, die een afkeer van de persoonlijkheid van de zittende president hebben gekregen. Deze kiezers hebben de democraten in november 2018 de mogelijkheid geboden om de controle van het Huis van Afgevaardigden over te nemen en hebben nu grote invloed op de inhoud van economische herstelplannen die door de gevolgen van de crisis noodzakelijk zijn. Maar Joe Biden moet ook de sympathisanten van Bernie Sanders voor zich winnen, met name de door de crisis van de subprimes in 2008 getroffen generatie. Deze jonge kiezers hebben massaal Bernie Sanders gesteund en verwerpen terecht een status quo waarvan zij zich al meer dan tien jaar als slachtoffer zien. Joe Biden heeft overigens niet het afhaken van Bernie Sanders afgewacht om zich tot deze jonge kiezers te wenden, door half maart in zijn programma een voorstel op te nemen voor grotere toegankelijkheid tot hoger onderwijs voor minder bedeelde volksklassen. Op donderdag 9 april heeft hij bovendien beloofd de schulden van studenten uit lagere en midden-inkomensgroepen kwijt te schelden. En ten slotte heeft hij gesuggereerd de toegang tot het federale ziektekostenprogramma Medicare voor arme Amerikanen te verlagen van 65 naar 60 jaar. Maar Joe Biden zal zeker nog verder moeten gaan om de aarzelingen die zijn centrumpositie bij links voedt te overwinnen, met name wat betreft de grote Amerikaanse ongelijkheden c.q. onrechtvaardigheden ten opzichte van ziekten.

De schok die de pandemie teweeg heeft gebracht, evenals de daardoor veroorzaakte enorme economische crisis, kan voor de vroegere vice-president gunstig uitpakken als hij de onmisbare durf waarvoor Bernie Sanders onophoudelijk pleitte op weet te brengen, als hij aan weet te tonen dat hij te vaak ondergewaardeerd is en laat zien dat hij het formaat heeft om deze gigantische crisis effectief te bestrijden. Helaas heb ik wat dit betreft mijn twijfels: hij reageert zwak en bang voor het virus vanuit zijn huiskamer, en het feit dat hij zijn hele leven de federale regering vertegenwoordigd heeft, is voor heel veel Amerikanen ook geen aanbeveling. Joe Biden de nieuwe Amerikaanse president? Ik ben er lang niet zeker van.

 

Geschreven op 18 april 2020